Questions and Answers
Apa yang menjadi asas kepada sistem Ketua Bebas di Sabah?
Siapakah salah satu Ketua Bebas yang berkuasa di daerah Marudu?
Apa yang tidak diiktiraf oleh Ketua Bebas dalam pentadbiran mereka?
Apa faktor yang menyumbang kepada kemakmuran masyarakat di Sabah dan Sarawak?
Signup and view all the answers
Apakah jenis undang-undang yang dimiliki oleh Ketua Bebas?
Signup and view all the answers
Mengapa rakyat perlu berwaspada terhadap anasir luar?
Signup and view all the answers
Siapakah Sultan yang mentadbir wilayah Sarawak dengan hasrat mengawal kegiatan perdagangan di sana?
Signup and view all the answers
Apakah tindakan Datu Patinggi Ali terhadap Pengiran Indera Mahkota?
Signup and view all the answers
Siapakah yang dihantar oleh Sultan Brunei untuk menyelesaikan masalah di Sarawak?
Signup and view all the answers
Apakah usaha yang dilakukan oleh Pengiran Raja Muda Hashim terhadap Datu Patinggi Ali?
Signup and view all the answers
Mengapakah Datu Patinggi Ali menentang Pengiran Indera Mahkota?
Signup and view all the answers
Siapakah pemimpin utama dalam sistem kesukaan di Sabah yang menyelesaikan pertikaian?
Signup and view all the answers
Apa peranan Tukang-tukang Adat dalam masyarakat di Sabah?
Signup and view all the answers
Siapakah yang meluaskan kuasa di Sarawak dan menguasai kekayaannya?
Signup and view all the answers
Apa yang menjadi pengaruh utama dalam sistem pentadbiran di Sarawak?
Signup and view all the answers
Apa yang menjadi fokus utama masyarakat Melayu di Lidah Tanah?
Signup and view all the answers
Apakah alasan James Brooke menggunakan untuk meluaskan kuasanya?
Signup and view all the answers
Siapakah yang menjadi wakil Sultan Brunei di kawasan Sungai Sarawak?
Signup and view all the answers
Apakah faktor yang menarik perhatian James Brooke untuk mengambil alih Sarawak?
Signup and view all the answers
Siapakah yang memerintah Sarawak tanpa campur tangan Sultan Brunei?
Signup and view all the answers
Apakah gelaran yang diberikan oleh Kesultanan Brunei kepada pemimpin Iban dan pemimpin tempatan?
Signup and view all the answers
Apa tanggungjawab Majlis Kampung dalam sistem kesukaan di Sabah?
Signup and view all the answers
Apakah yang menjadi asas kuasa Sultan Brunei di Sabah?
Signup and view all the answers
Siapakah yang dihantar oleh Sultan Brunei ke Sungai Sarawak untuk menguasai ekonomi?
Signup and view all the answers
Mengapa kawasan Sungai Sarawak dianggap strategik?
Signup and view all the answers
Apa nama kerajaan yang terletak di sekitar Sungai Sarawak?
Signup and view all the answers
Apa yang dimaksudkan dengan pemimpin matto'a dalam masyarakat Bajau?
Signup and view all the answers
Apakah struktur utama dalam sistem pentadbiran di Sarawak?
Signup and view all the answers
Siapakah yang menjadi wakil Sultan Brunei di Sabah?
Signup and view all the answers
Apa yang menjadi tanggungjawab datus di Sabah?
Signup and view all the answers
Apakah sistem adminstrasi yang diperkenalkan apabila pengaruh Sultan Brunei dan Sulu lemah?
Signup and view all the answers
Siapakah yang memegang gelaran Datu Temenggung dalam Kedatuan Sarawak?
Signup and view all the answers
Apa yang menjadi faktor utama dalam kuasa datus di Sabah?
Signup and view all the answers
Apakah tujuan utama James Brooke dalam misi beliau di Sarawak?
Signup and view all the answers
Siapakah yang memberikan sokongan kepada James Brooke dalam misinya?
Signup and view all the answers
Siapakah yang dikenali sebagai ketua dalam komuniti Iban?
Signup and view all the answers
Apa yang dilakukan Datu Patinggi Ali dalam menghadapi penjajahan Brunei?
Signup and view all the answers
Apakah sistem yang mengutamakan kepatuhan terhadap undang-undang adat dalam komunitas di Sabah?
Signup and view all the answers
Apakah salah satu strategi yang digunakan oleh James Brooke semasa mendapatkan kedaulatan Sarawak?
Signup and view all the answers
Apakah tanggungjawab utama seorang ketua kampung atau Orang Tua?
Signup and view all the answers
Siapakah yang diharapkan untuk menyerahkan Sarawak kepada James Brooke?
Signup and view all the answers
Siapakah ketua di kalangan masyarakat Bidayuh?
Signup and view all the answers
Dalam sistem klan di Sarawak, siapakah yang dipilih sebagai pemimpin?
Signup and view all the answers
Apakah langkah yang diambil oleh James Brooke terhadap Perang di Sarawak?
Signup and view all the answers
Apakah nama ketua dalam komuniti Kenyah?
Signup and view all the answers
Apakah istilah untuk ketua kampung dalam komuniti Sabah?
Signup and view all the answers
Berapa banyak kumpulan etnik yang terdapat di Sarawak setelah dialih bahasa?
Signup and view all the answers
Apakah strategi utama yang digunakan oleh James Brooke untuk mendapatkan Sarawak?
Signup and view all the answers
Siapakah yang diugut oleh James Brooke untuk mendapatkan Sarawak?
Signup and view all the answers
Apakah tindakan pertama yang diambil oleh James Brooke ketika berunding?
Signup and view all the answers
Mengapa James Brooke pergi ke Brunei?
Signup and view all the answers
Berapa kali James Brooke melakukan ugutan terhadap Pengiran Raja Muda Hashim?
Signup and view all the answers
Apakah hasil dari rundingan pertama antara James Brooke dan Pengiran Raja Muda Hashim?
Signup and view all the answers
Apakah tindakan yang diambil oleh James Brooke untuk mengukuhkan kuasanya di Sarawak?
Signup and view all the answers
Apakah yang dianggap oleh James Brooke sebagai punca pemberontakan di kalangan penduduk tempatan?
Signup and view all the answers
Siapa yang memberikan bantuan kepada James Brooke dalam menentang lanun di Sarawak?
Signup and view all the answers
Apa yang diperoleh James Brooke dari segmen masyarakat tempatan?
Signup and view all the answers
Apakah peranan HMS Dido dalam usaha James Brooke?
Signup and view all the answers
Apakah jenis tindakan yang diambil oleh James Brooke terhadap pemberontakan di Sarawak?
Signup and view all the answers
Siapakah yang membuat perjanjian dengan James Brooke pada tahun 1841?
Signup and view all the answers
Apakah yang diiktiraf oleh Sultan Brunei terhadap James Brooke dalam perjanjian 1842?
Signup and view all the answers
Apakah cukai tahunan yang ditetapkan oleh James Brooke kepada Sultan Brunei?
Signup and view all the answers
Apakah peran kapal HMS Dido dalam usaha James Brooke?
Signup and view all the answers
Apa yang perlu dihormati oleh James Brooke menurut perjanjian 1841?
Signup and view all the answers
Apakah akibat yang muncul akibat kedua-dua perjanjian tersebut?
Signup and view all the answers
Study Notes
Latar Belakang Pemerintahan Tempatan di Sarawak dan Sabah
- Komuniti tempatan di Sarawak dan Sabah telah membentuk sistem pemerintahan yang berkesan sebelum kedatangan kuasa asing.
- Sistem ini membawa stabiliti dan kemakmuran serta menjadi panduan dalam pembangunan ekonomi dan sosial.
- Terdapat beberapa kerajaan Melayu di Sarawak seperti Sawaku, Kalaka, Samadong, dan Melano.
Sistem Kerajaan Tempatan
- Sarawak dan Sabah mempunyai sistem kerajaan tempatan yang sama dan berbeza, dipengaruhi oleh perkembangan sejarah sosio-politik.
- Setiap kumpulan etnik mempunyai ketua kampung dengan nama berbeza mengikut dialek.
Sistem Klan
- Sistem klan di Sarawak dan Sabah diikuti oleh komuniti pribumi, berpegang pada undang-undang adat.
- Terdapat 27 etnik di Sarawak dan 34 di Sabah.
Sistem Klan di Sarawak
- Iban, Bidayuh, Kenyah, Kelabit, dan Kayan mengamalkan sistem klan.
- Ketua dalam komuniti Iban dikenali sebagai Tuai Rumah, menekankan kepatuhan kepada undang-undang adat.
- Bidayuh mempunyai Tua Kapung, Kenyah mempunyai Peran Lepo, dan Kayan mempunyai Kelunan Maren.
- Melanau menamakan ketua mereka sebagai Menteri.
Sistem Klan di Sabah
- Adat menjadi alat kawalan sosiopolitik yang berkesan.
- Ketua kampung di Sabah dikenali sebagai Orang Tua.
- Terdapat juga Majlis Kampung dan Tukang-tukang Adat yang membantu dalam pengurusan kehidupan masyarakat.
- Masyarakat Bajau di pantai timur mempunyai ketua dikenali sebagai matto'a.
Sistem Pentadbiran Tempatan
- Kesultanan Brunei mempunyai pengaruh yang ketara di Sarawak dan Sabah, di mana Sabah juga dipengaruhi oleh Kesultanan Sulu.
Sistem Pentadbiran di Sarawak
- Pentadbiran dibahagikan kepada tiga sungai: Sungai Kerajaan, Sungai Tulin, dan Sungai Kuripan.
- Kawasan Sungai Sarawak ditadbir oleh wakil Sultan Brunei seperti Datu Patinggi, Datu Bandar, dan Datu Temenggung.
- Kawasan pedalaman dipimpin oleh Orang Kaya (O.K.) yang diberikan gelaran oleh Kesultanan Brunei.
Sistem Kedatuan di Sarawak
- Sistem Kedatuan merupakan sistem pemerintahan Melayu tradisional yang berpusat di Sungai Sarawak, mengikut pengaruh Kesultanan Brunei.
- Datu Merpati Jepang mengurus pemerintahan tanpa campur tangan Sultan Brunei.
Sistem Pentadbiran di Sabah
- Pantai barat Sabah dikendalikan oleh Kesultanan Brunei, manakala pantai timur oleh Kesultanan Sulu.
- Datu yang mentadbir kawasan merupakan wakil sultan dengan kuasa berasaskan bilangan pengikut serta keupayaan membayar cukai.
Peluasan Kuasa Dinasti Brooke di Sarawak
- James Brooke meluaskan kuasanya ke Sarawak dengan memanfaatkan kekayaan seperti sagu dan emas serta ketidakstabilan politik.
- Kesultanan Brunei kehilangan pengaruh akibat tindakan Brooke yang menjadikan Sarawak sebagai wilayahnya.
Individu Terlibat dalam Politik Sarawak
- Sultan Omar Ali Saifuddin II merupakan Sultan Brunei yang berusaha mengawal kegiatan perdagangan.
- Pengiran Raja Muda Hashim dihantar oleh Sultan Brunei untuk menyelesaikan masalah tetapi gagal.
- James Brooke mencari peluang untuk menguasai Sarawak melalui bantuan British.
- Datu Patinggi Ali memimpin penentangan terhadap pentadbiran Brunei.
Strategi James Brooke untuk Mendapatkan Kuasa
- Rundingan: James Brooke berunding dengan Pengiran Raja Muda Hashim untuk menyerahkan Sarawak.
- Ugutan: Brooke mengugut Pengiran Raja Muda Hashim dan Sultan Brunei untuk memaksa penyerahan.
-
Perjanjian:
- Perjanjian 1841 dan 1842 antara Brooke dan pemimpin Brunei menentukan kuasa Brooke sambil menghormati adat Melayu.
- Ketenteraan: Support dari angkatan laut British untuk melawan ancaman lanun.
Penstrukturan Kuasa James Brooke
- Mendukung ketua tentera British untuk menangani pemberontakan lokal di Sarawak.
- Mencari sokongan dari kalangan komunitas lokal, termasuk penduduk Melayu dan Iban.
Studying That Suits You
Use AI to generate personalized quizzes and flashcards to suit your learning preferences.
Description
Quiz ini membincangkan sistem pemerintahan tempatan yang wujud di Sarawak dan Sabah sebelum kedatangan kuasa asing. Ia meneroka sistem kerajaan tempatan, ketua kampung, serta sistem klan yang masih diamalkan oleh komuniti pribumi di kawasan tersebut. Pelajari tentang kepelbagaian etnik dan undang-undang adat yang membentuk masyarakat tempatan.