Оптика негіздері

Choose a study mode

Play Quiz
Study Flashcards
Spaced Repetition
Chat to Lesson

Podcast

Play an AI-generated podcast conversation about this lesson
Download our mobile app to listen on the go
Get App

Questions and Answers

Төмендегі оптика бөлімдерін олардың негізгі зерттеу объектілерімен сәйкестендіріңіз:

Match the following branches of optics with their main research objects:

Геометриялық оптика / Geometric optics = Жарықтың шағылу және сыну заңдары / Laws of reflection and refraction of light Толқындық оптика / Wave optics = Жарықтың интерференция және дифракция құбылыстары / Interference and diffraction phenomena of light Кванттық оптика / Quantum optics = Жарықтың корпускулалық қасиеттері / Corpuscular properties of light Физикалық оптика / Physical optics = Электромагниттік толқындардың таралуы / Propagation of electromagnetic waves

Төмендегі жарық құбылыстарын олардың анықтамаларымен сәйкестендіріңіз:

Match the following light phenomena with their definitions:

Интерференция / Interference = Жарық толқындарының қабаттасуы / Superposition of light waves Дифракция / Diffraction = Жарықтың кедергілерді айналып өтуі / Bending of light around obstacles Поляризация / Polarization = Жарық толқындарының белгілі бағытта тербелуі / Oscillation of light waves in a specific direction Дисперсия / Dispersion = Жарықтың түрлі түсті құрамдас бөліктерге жіктелуі / Separation of light into its constituent colors

Берілген оптикалық аспаптарды олардың негізгі қолданылуымен сәйкестендіріңіз:

Match the given optical instruments with their primary uses:

Микроскоп / Microscope = Өте кіші объектілерді үлкейтіп көрсету / Magnifying very small objects Телескоп / Telescope = Алыстағы объектілерді бақылау / Observing distant objects Лупа / Magnifying glass = Заттардың ұлғайтылған бейнесін алу / Obtaining magnified image of substances Көз / Eye = Кескіндерді қалыптастыру / Forming images

Төмендегі жағдайларды жарықтың қай қасиетімен түсіндіруге болатынын анықтаңыз:

Determine which property of light can be explained by the following situations:

<p>Жарықтың түзу сызықты таралуы / Straight line propagation of light = Көлеңкелердің пайда болуы / Formation of shadows Жарықтың шағылуы / Reflection of light = Айнадағы бейнелер / Images in mirrors Жарықтың сынуы / Refraction of light = Судағы заттардың бұрмалануы / Distortion of objects in water Жарықтың дисперсиясы / Dispersion of light = Кемпірқосақтың пайда болуы / Formation of a rainbow</p> Signup and view all the answers

Оптикалық құбылыстарды олардың техникадағы қолданылуымен сәйкестендіріңіз:

Match optical phenomena with their applications in technology:

<p>Жарықтың шағылуы / Reflection of light = Көзілдіріктер мен линзаларда / In glasses and lenses Жарықтың сынуы / Refraction of light = Оптикалық талшықтарда / In optical fibers Интерференция/ Interference = Голографияда / In holography Поляризация / Polarization = LCD экрандарда / In LCD screens</p> Signup and view all the answers

Төмендегі оптикалық аспаптардың қайсысы алыстағы денелерді бақылауға арналған?

Which of the following optical instruments is designed for observing distant objects?

<p>Телескоп / Telescope = Ғарыш денелерін бақылау / Observing celestial bodies Микроскоп / Microscope = Микроорганизмдерді зерттеу / Studying microorganisms Лупа / Magnifying glass = Кішкентай бөлшектерді үлкейту / Magnifying small particles Камера / Camera = Суреттерге түсіру / Taking pictures</p> Signup and view all the answers

Кемпірқосақ қай жарық құбылысының нәтижесінде пайда болады?

Which light phenomenon results in the formation of a rainbow?

<p>Дисперсия / Dispersion = Ақ жарықтың түрлі түстерге жіктелуі / Separation of white light into different colors Интерференция / Interference = Жарық толқындарының қабаттасуы / Superposition of light waves Дифракция / Diffraction = Жарықтың кедергіні айналып өтуі / Bending of light around an obstacle Шағылу / Reflection = Жарықтың беттен кері қайтуы / Bouncing back of light from a surface</p> Signup and view all the answers

Жарықтың қандай қасиеті көлеңкелердің пайда болуын түсіндіреді?

Which property of light explains the formation of shadows?

<p>Түзу сызықты таралу / Straight-line propagation = Жарықтың түзу сызықпен таралуы / Light travels in a straight line Шағылу / Reflection = Жарықтың беттен кері қайтуы / Bouncing back of light from a surface Сыну / Refraction = Жарықтың бағытын өзгертуі / Changing the direction of light Дисперсия / Dispersion = Жарықтың түрлі түске жіктелуі / Separation of light into colors</p> Signup and view all the answers

Төмендегі аспаптардың қайсысы өте кіші объектілерді көруге мүмкіндік береді?

Which of the following instruments allows us to see very small objects?

<p>Микроскоп / Microscope = Кіші объектілерді үлкейту / Magnifies small objects Телескоп / Telescope = Алыс объектілерді көру / Allows us to see distant objects Лупа / Magnifying glass = Объектілерді аздап үлкейту / Slightly magnifies objects Көз / Eye = Көруге мүмкіндік береді / Allows us to see</p> Signup and view all the answers

Жарықтың шағылу заңын көрсетіңіз. Identify the law of reflection of light.

<p>Шағылу бұрышы түсу бұрышына тең / Angle of reflection equals angle of incidence = Шағылу бұрышы түсу бұрышына тең / Angle of reflection equals angle of incidence Шағылу бұрышы түсу бұрышынан үлкен / Angle of reflection is greater than the angle of incidence = Шағылу бұрышы түсу бұрышынан үлкен / Angle of reflection is greater than the angle of incidence Шағылу бұрышы түсу бұрышынан кіші / Angle of reflection is smaller than the angle of incidence = Шағылу бұрышы түсу бұрышынан кіші / Angle of reflection is smaller than the angle of incidence Шағылу бұрышы әрқашан 90 градус / The angle of reflection is always 90 degrees = Шағылу бұрышы әрқашан 90 градус / The angle of reflection is always 90 degrees</p> Signup and view all the answers

Жарық толқындарының қандай қасиеті олардың бір-бірімен қабаттасуына әкеледі?

What property of light waves leads to their superposition?

<p>Интерференция / Interference = Толқындардың қабаттасып, күшейе немесе әлсірей алуы / Ability of waves to superpose and either reinforce or cancel each other Дифракция / Diffraction = Толқындардың тосқауылды айналып өту қабілеті / Ability of waves to bend around obstacles Поляризация / Polarization = Толқынның тербеліс бағытының анықталуы / Defining the direction of oscillation of a wave Дисперсия / Dispersion = Толқынның түрлі түсті құрамдас бөліктерге жіктелуі / Separation of a wave into different chromatic components</p> Signup and view all the answers

Төмендегі құбылыстардың қайсысы жарықтың толқындық табиғатын дәлелдейді?

Which of the following phenomena proves the wave nature of light?

<p>Дифракция / Diffraction = Жарықтың тосқауылды айналып өтуі / Bending of light around obstacles Түзу сызықты таралу / Straight-line propagation = Жарықтың түзу сызықпен таралуы / Light travels in a straight line Шағылу / Reflection = Жарықтың беттен қайтуы / Bouncing back of light from a surface Сыну / Refraction = Жарықтың бағытын өзгертуі / Changing the direction of light</p> Signup and view all the answers

Поляризацияланған жарық дегеніміз не?

What is polarized light?

<p>Белгілі бір бағытта тербелетін жарық / Light oscillating in a specific direction = Белгілі бір бағытта тербелетін жарық / Light oscillating in a specific direction Түрлі түстерге бөлінген жарық / Light split into different colors = Түрлі түстерге бөлінген жарық / Light split into different colors Күшті шағылысатын жарық / Highly reflected light = Күшті шағылысатын жарық / Highly reflected light Түзу сызықпен таралатын жарық / Light that travels in a straight line = Түзу сызықпен таралатын жарық / Light that travels in a straight line</p> Signup and view all the answers

Төмендегі тұжырымдардың қайсысы жарықтың шағылу заңын сипаттайды?

Which of the following statements describes the law of reflection for light?

<p>Түсу бұрышы шағылу бұрышына тең / The angle of incidence is equal to the angle of reflection = Түсу бұрышы шағылу бұрышына тең / The angle of incidence is equal to the angle of reflection Түскен сәуле шағылған сәулеге перпендикуляр / The incident ray is perpendicular to the reflected ray = Түскен сәуле шағылған сәулеге перпендикуляр / The incident ray is perpendicular to the reflected ray Жарық шағылу кезінде энергиясын жоғалтады / Light loses energy upon reflection = Жарық шағылу кезінде энергиясын жоғалтады / Light loses energy upon reflection Шағылу барлық беттерде бірдей болады / Reflection is the same for all surfaces = Шағылу барлық беттерде бірдей болады / Reflection is the same for all surfaces</p> Signup and view all the answers

Интерференция құбылысы қандай жағдайда байқалады?

Under what condition does the phenomenon of interference occur?

<p>Когерентті жарық толқындары қабаттасқанда / When coherent light waves superimpose = Когерентті жарық толқындары қабаттасқанда / When coherent light waves superimpose Поляризацияланған жарық өткенде / When polarized light passes = Поляризацияланған жарық өткенде / When polarized light passes Жарық кедергіге тап болғанда / When light encounters an obstacle = Жарық кедергіге тап болғанда / When light encounters an obstacle Монохроматты жарық өткенде / When monochromatic light passes = Монохроматты жарық өткенде / When monochromatic light passes</p> Signup and view all the answers

Дифракция құбылысының негізгі себебі неде?

What is the main cause of the phenomenon of diffraction?

<p>Толқындардың кедергіні айналып өтуі / Bending of waves around obstacles = Толқындардың кедергіні айналып өтуі / Bending of waves around obstacles Энергияның жұтылуы / Absorption of energy = Энергияның жұтылуы / Absorption of energy Сәулелердің шағылуы / Reflection of rays = Сәулелердің шағылуы / Reflection of rays Сәулелердің сынуы / Refraction of rays = Сәулелердің сынуы / Refraction of rays</p> Signup and view all the answers

Қандай құбылыс жарықтың түрлі түстерге жіктелуін түсіндіреді?

Which phenomenon explains the separation of light into different colors?

<p>Дисперсия / Dispersion = Жарықтың түрлі түстерге жіктелуі / Separation of light into different colors Интерференция / Interference = Толқындардың қабаттасуы / Superposition of waves Поляризация / Polarization = Белгілі бір бағытта тербелу / Oscillation in a specific direction Дифракция / Diffraction = Кедергіні айналып өту / Bending around an obstacle</p> Signup and view all the answers

Микроскоптың негізгі қызметі неде?

What is the primary function of a microscope?

<p>Кішкентай объектілерді үлкейту / Magnifying small objects = Кішкентай объектілерді үлкейту / Magnifying small objects Алыстағы объектілерді жақындату / Bringing distant objects closer = Алыстағы объектілерді жақындату / Bringing distant objects closer Жарықты жинау / Collecting light = Жарықты жинау / Collecting light Кескін түсіру / Capturing images = Кескін түсіру / Capturing images</p> Signup and view all the answers

Телескоптың негізгі қызметі неде?

What is the primary function of a telescope?

<p>Алыстағы объектілерді бақылау / Observing distant objects = Алыстағы объектілерді бақылау / Observing distant objects Кішкентай объектілерді зерттеу / Studying small objects = Кішкентай объектілерді зерттеу / Studying small objects Жарық спектрін зерттеу / Studying the light spectrum = Жарық спектрін зерттеу / Studying the light spectrum Бейнелерді үлкейту / Magnifying images = Бейнелерді үлкейту / Magnifying images</p> Signup and view all the answers

Flashcards

Оптика дегеніміз не?

Жарықтың қасиеттерін, кеңістікте таралуын және заттармен әрекеттесуін зерттейтін физика бөлімі.

Геометриялық оптика

Жарықты сәуле ретінде қарастыратын оптика бөлімі.

Толқындық оптика

Жарықтың толқындық табиғатын зерттейтін оптика бөлімі.

Кванттық оптика

Жарықты корпускулалық қасиеттерін зерттейтін оптика бөлімі.

Signup and view all the flashcards

Түзу сызықты таралу

Біртекті ортада жарықтың түзу сызық бойымен таралуы.

Signup and view all the flashcards

Жарықтың шағылуы

Жарықтың тегіс беттен кері шағылуы.

Signup and view all the flashcards

Жарықтың сынуы

Жарықтың бір ортадан екінші ортаға өткенде бағытын өзгертуі.

Signup and view all the flashcards

Жарықтың дисперсиясы

Ақ жарықтың түрлі түсті спектрге жіктелуі.

Signup and view all the flashcards

Интерференция

Екі немесе одан көп жарық толқындарының қабаттасуы.

Signup and view all the flashcards

Дифракция

Жарықтың тосқауылдан өткенде бұрылуы.

Signup and view all the flashcards

Поляризация

Жарық толқындарының белгілі бір бағытта тербелуі.

Signup and view all the flashcards

Лупа дегеніміз не?

Заттың ұлғайтылған бейнесін алуға арналған жинағыш линза.

Signup and view all the flashcards

Микроскоп дегеніміз не?

Өте кіші объектілерді көруге арналған құрал.

Signup and view all the flashcards

Телескоп дегеніміз не?

Алыстағы объектілерді бақылауға арналған құрал.

Signup and view all the flashcards

Study Notes

Оптика туралы жалпы мәліметтер

  • Оптика - физиканың бір бөлігі, жарықтың қасиеттерін, кеңістікте таралуын және заттармен әрекеттесуін зерттейді.

Оптиканың негізгі бөлімдері

  • Геометриялық оптика жарықты сәуле ретінде қарастырады.
  • Жарықтың шағылу, сыну және толық ішкі шағылу заңдары геометриялық оптикада қарастырылады
  • Линзалар мен айналардың жұмысы геометриялық оптикада қарастырылады.
  • Толқындық оптика жарықтың толқындық табиғатын зерттейді.
  • Интерференция, дифракция және поляризация құбылыстары толқындық оптикада қарастырылады.
  • Кванттық оптика жарықтың корпускулалық қасиеттерін зерттейді.
  • Фотон түсінігі кванттық оптикада енгізіледі
  • Фотоэффект және Комптон эффектісі кванттық оптиканың қарастыратын әсерлесулеріне жатады.

Жарықтың негізгі қасиеттері

  • Жарық біртекті ортада түзу сызық бойымен таралады.
  • Жарық тегіс бетке түскенде шағылады.
  • Жарық бір ортадан екінші ортаға өткенде бағытын өзгертеді.
  • Дисперсия - ақ жарықтың түрлі түсті спектрге жіктелуі (кемпірқосақ мысалы).
  • Интерференция - екі немесе одан да көп жарық толқындарының қабаттасуы.
  • Дифракция - жарықтың тосқауылдан немесе саңылаудан өткенде бұрылуы.
  • Поляризация - жарық толқындарының белгілі бір бағытта тербелуі.

Оптикалық аспаптар

  • Лупа - заттың ұлғайтылған бейнесін алуға арналған жинағыш линза.
  • Микроскоп өте кіші объектілерді көруге арналған.
  • Телескоп алыстағы объектілерді (мысалы, ғарыш денелерін) бақылау үшін қолданылады.
  • Камералар мен көз кескінді қалыптастыратын күрделі оптикалық жүйелер болып табылады.

Оптиканың қолданылуы

  • Оптика медицинада (лазерлер, көзілдіріктер), астрономияда (телескоптар) қолданылады.
  • Инженерияда (оптикалық сенсорлар, жарық өткізгіштер) оптика қолданылады.
  • Күнделікті өмірде (күн көзілдіріктері, экрандар) оптика қолданылады.

Studying That Suits You

Use AI to generate personalized quizzes and flashcards to suit your learning preferences.

Quiz Team

Related Documents

More Like This

Use Quizgecko on...
Browser
Browser