Questions and Answers
Лилиялардын кайсы мүчөлөрү белгилүү?
Лилиялар кайсы өсүмдүктөрдүн катарына кирет?
Лилиялардын көбөйүү жолдорунун бири кандай?
Лилиялардын кайсы уруусун Кыргызстандын аймагында кездешет?
Signup and view all the answers
Лилиялардын гүлдөрүн кимдер чаңдаштырат?
Signup and view all the answers
Лилиялардын тамырлары кандай?
Signup and view all the answers
Лилиялардын өсүп-өнүгүшү кайсы шартка байланыштуу?
Signup and view all the answers
Лилиялардын кайсы өсүмдүк түрлөрү кооздук үчүн өсөт?
Signup and view all the answers
Лилиялардын тамыр системасы кандай?
Signup and view all the answers
Лилиялардын кайсы мүчөсү гүл коргону болуп эсептелет?
Signup and view all the answers
Лилиялардын өлчөмдөрүнө байланыштуу эмнелер бар?
Signup and view all the answers
Лилиялардын гүлдөрүн кайсы жандан чаңдаштырат?
Signup and view all the answers
Лилиялардын мөмөсү кандай формада?
Signup and view all the answers
Лилиялардын бийиктик диапазону кандай?
Signup and view all the answers
Лилиялар кайсы климаттык зонада көбүнчө таралган?
Signup and view all the answers
Лилиялар ішінде кимдер дары өсүмдүктөрү болуп келиши мүмкүн?
Signup and view all the answers
Study Notes
Лилиялар жөнүндө маалымат
- Лилиялар (лат. Liliaceae) – бир үлүштүү өсүмдүктөрдүн катарына кирет.
- Азык-тамырлуу, пияз түптүү, түймөк-пияздуу көп жылдык чөптөр.
- Жалбырагы бүтүн; гүлү эки жыныстуу, 3 мүчөлүү.
- Гүлдөр жалгыздан же чачыдай, шыпыргыдай топ гүлгө чогулушу мүмкүн.
- Гүл коргону түрдүү түстөрдө болушу мүмкүн.
- Мөмөсү – кутуча же мөмө.
Көптөгөн тукумдар жана түрлөр
- Лилиялар катары 20дай тукум, 45тей уруусу, 1300дөй түрү бар.
- Жер бетинин бардык тарабында, негизинен субтропик жана мелүүн алкактарда таралган.
- КМШ өлкөлөрүндө 26 уруусу, Кыргызстанда 15 уруусу (каз пияз, мандалак, лилия ж.б.) бар.
- Кыргызстанда 340тай лилия түрү катталган.
Дары жана техника өсүмдүктөр
- Лилиялар арасында дары өсүмдүктөр (мончок гүл, алое ж.б.), жашылча (пияз, сарымсак, спаржа), техникалык (эремурус) жана кооз өсүмдүктөр (лилия, мандалак ж.б.) кирет.
- Кээ бир лилиялар балдуу, айрымдары адам жана жаныбарлар үчүн уулу.
Чаңдашуу
- Лилиялар курт-кумурскалар жана куштар тарабынан чаңдашып өсөт.
- Ургучу, азык-тамыры, пияз түбү жана башка элементтер менен көбөйүшөт.
Лилиялар тууралуу маалымат
- Лилиялар (лат. Liliaceae) бир үлүштүү өсүмдүктөрдүн аркылуу келген тукумдар.
- Азык-тамырлуу, пияз түптүү, түймөк-пияздуу көп жылдык чөптөр.
- Жалбырагы бүтүн; гүлү жыныстуу, 3 мүчөлүү.
- Гүлдөр жалгыздан же чачыдай, шыпыргыдай топ гүлгө чогулган, аталыгы алты (6).
- Гүл коргону түрдүү түстөгү болушу мүмкүн.
- Мөнөсү – кутуча же мөмө формасында.
Таралыш жана мүнөздөмөлөр
- Курт-кумурскалар, куштар аркылуу чаңдаштыруу процесси жүрөт.
- Уругу, азык-тамыры, пияз түбү жана башка жолдор менен көбөйөт.
- Дүйнө жүзүндө 20дай тукуму, 45 уруусу, 1300гө жакын түрү бар; суубаттарда таралуусу басымдуулук кылат.
- КМШ өлкөлөрүндө 26 уруусу, Кыргызстанда 15 уруусу (каз пияз, мандалак, лилия ж.б.) таралган.
Дары жана экономика
- Лилиялар катарына дары өсүмдүктөрү (мончок гүл, алое), жашылча (пияз, сарымсак, спаржа), техникалык (эремурус), кооз өсүмдүктөр (лилия, мандалак) кирет.
- Алар арасында балдуу өсүмдүктөр бар, бирок айрымдары адам менен жаныбарга уулуусу мүмкүн.
Studying That Suits You
Use AI to generate personalized quizzes and flashcards to suit your learning preferences.
Description
Лилиялар – анын түрлөрү, таралыш күчү жана биологиялык өзгөчөлүктөрү тууралуу маалымат. Бул өсүмдүктөр түрлүү аймактарда, дары өсүмдүктөр катары да белгилүү. Лилиянын 20 тукуму, 45 уруусу жана 1300 түрү бар.