lífeðlisfræði lokapróf

Choose a study mode

Play Quiz
Study Flashcards
Spaced Repetition
Chat to Lesson

Podcast

Play an AI-generated podcast conversation about this lesson
Download our mobile app to listen on the go
Get App

Questions and Answers

Hvað myndast á meðan sítrónusýruhringurinn fer fram?

  • Sólarorku
  • Glúkósi (C6H12O6)
  • Koldíoxíð (CO₂) og vatn (H₂O) (correct)
  • Fosfathópur

Hversu margar ATP sameindir eru framleiddar við loftháða framleiðslu fyrir hverja glúkósasameind?

  • 4 ATP
  • 36-38 ATP (correct)
  • 10 ATP
  • 2 ATP

Hvar á rafeindaflutningskeðjan sér stað?

  • Ytri himnu hvatbera
  • Í kjarna frumunnar
  • Innri himnu hvatbera (correct)
  • Umfrymi frumunnar

Hvernig myndast mjólkursýra í loftfirrðri ATP framleiðslu?

<p>Úr pýruvati (D)</p> Signup and view all the answers

Hver er aðal orsök þess að loftfirrð framleiðsla gefur aðeins 2 ATP?

<p>Ekki er súrefni til staðar (C)</p> Signup and view all the answers

Hvenær er rafeindaflutningskeðjan virk?

<p>Þegar súrefni er til staðar (C)</p> Signup and view all the answers

Hvaða efni er nauðsynlegt fyrir rafeindaflutningskeðjuna?

<p>Súrefni (O₂) (C)</p> Signup and view all the answers

Hvað gerist við NADH í loftfirrðri ATP framleiðslu?

<p>Það losar rafeindir aftur í glykolýsu (B)</p> Signup and view all the answers

Hverjar eru aðalgerðir vöðva í líkamanum?

<p>Beinagrindarvöðvar, hjartavöðvar, sléttir vöðvar (A)</p> Signup and view all the answers

Hvað lýsir hlutverki troponins í vöðvasamdrætti?

<p>Stuðlar að vöðvasamdrætti (D)</p> Signup and view all the answers

Hver er aðalhlutverk sarcomera í beinagrindarvöðvum?

<p>Samdráttareining vöðva (A)</p> Signup and view all the answers

Hvernig eru beinagrindarvöðvar stjórnaðir?

<p>Sjálfráð stjórnun (D)</p> Signup and view all the answers

Hvað gerist við taugaboð þegar vöðvasamdráttur hefst?

<p>Losun ACh sem breytist í rafboð (B)</p> Signup and view all the answers

Hver er hlutverk Ca2+ í vöðvasamdrætti?

<p>Hvatar samdráttinn (D)</p> Signup and view all the answers

Hvað er vöðvakippur?

<p>Einn vöðvasamdráttur (B)</p> Signup and view all the answers

Hvað gerir tropomyosin í vöðvavef?

<p>Ökki vöðvasamdrátt (A)</p> Signup and view all the answers

Hvaða líkamlegar breytingar verða hjá strákum við kynþroska?

<p>Hárvöxtur, raddbreyting og svitamyndun (B)</p> Signup and view all the answers

Hvað er aðalhlutverk gulbússtýrihormóns (LH) hjá körlum?

<p>Auka testósterónsmyndun (A)</p> Signup and view all the answers

Hvernig hefur undirstúku-tíðateppa (hypothalamic amenorrhea) áhrif á líkamanum?

<p>Minni kynkvöt og óreglulegar blæðingar (C)</p> Signup and view all the answers

Hvaða hormón örvar egglos hjá konum?

<p>LH (B)</p> Signup and view all the answers

Hvernig breytist styrkur testósteróns með aldrei hjá körlum?

<p>Hann minnkar smám saman (D)</p> Signup and view all the answers

Hvað gerist við vöðvasamdrátt þegar Ca2+ styrkur er hár innan frumu?

<p>Samdráttur er mögulegur (A)</p> Signup and view all the answers

Hvernig stuðlar ATP að samdrætti í vöðvafrumum?

<p>Myndun krossbrúartengsla (C)</p> Signup and view all the answers

Hver er aðal munurinn á hraðum og hægum vöðvaþráðungum?

<p>Hraðvöðvar hafa hraðari myosin-ATPasa (C)</p> Signup and view all the answers

Hvernig hefur lengd vöðvafrumu áhrif á togkraft?

<p>Lengri frumur framkalla meiri kraft (D)</p> Signup and view all the answers

Hvað er hreyfieining?

<p>Ein taugafruma og allar vöðvafrumur sem hún tengist (C)</p> Signup and view all the answers

Hvað gerist þegar hrifspennur eru á högum tíðni?

<p>Allt eða ekkert gildi um boðspennur (A)</p> Signup and view all the answers

Hver er algengasta helsta breytingin sem á sér stað í stórum hreyfieiningum?

<p>Erfiðara er að afskauta að þröskuldi (D)</p> Signup and view all the answers

Hvað er öðruvísi að því leyti hvernig hreyfieiningar stjórna vöðvafrumum?

<p>Ein hreyfieining stjórnar mörgum vöðvafrumum (A)</p> Signup and view all the answers

Hvað er loftfleif (residual volume)?

<p>Loft sem eftir er í lungunum eftir hámarksútöndun. (C)</p> Signup and view all the answers

Hvað er eðlileg loftleif (functional residual capacity)?

<p>Summa varalofts og loftleifs. (C)</p> Signup and view all the answers

Hver er skilgreiningin á öndunarrýmd (Vital capacity)?

<p>Summa andrýmdar, varalofts og viðbótarlofts. (A)</p> Signup and view all the answers

Hvernig flyst O₂ í blóði í lungum?

<p>Frá lungnablöðrum í blóð vegna hárrar PO₂. (A)</p> Signup and view all the answers

Hvað er hypoxia?

<p>Lágt hlutfall af súrefni í vefjum. (A)</p> Signup and view all the answers

Hvaða þættir ákvarða skilvirkni öndunar?

<p>Hraði og dýpt öndunar. (A)</p> Signup and view all the answers

Hvað lýsir lögmáli Boyle?

<p>Þrýstingur eykst þegar rúmmál ílátsins minnkar. (B)</p> Signup and view all the answers

Hvað gerist við hypercapnia?

<p>Erfitt að taka inn súrefni og anda út koltvísýringi. (A)</p> Signup and view all the answers

Hvað er að meðaltali skilið út sem þvag á sólarhring?

<p>1,0 til 1,5 l (C)</p> Signup and view all the answers

Hvert er hlutverk aldósteróns í nýrum?

<p>Auka endurupptöku á Na+ (A)</p> Signup and view all the answers

Hvernig hefur blóðþrýstingur áhrif á starfsemi nýrna?

<p>Hann breytir síunarhraða í æðahnoðrum (D)</p> Signup and view all the answers

Hvernig breytist angíotensínógen í angíotensín 2?

<p>Með ensíminu ACE (D)</p> Signup and view all the answers

Hvernig stjórnar vasopressín vökvajafnvægi í líkamanum?

<p>Eykur endurupptöku á vatni (B)</p> Signup and view all the answers

Hvernig er kalíum og natríum haldið í jafnvægi í líkamanum?

<p>Með aldósteróni og eðlilegri nýrnastarfsemi (A)</p> Signup and view all the answers

H quantfinstem 'ef við tökum dæmi um 70 kg karlmann, hvað er magn innanfrumuvökva?

<p>28 L (C)</p> Signup and view all the answers

Hvaða efni er ekki að finna í venjulegu þvagi?

<p>Glerungur (A)</p> Signup and view all the answers

Flashcards

Sítrónusýruhringurinn

Mikilvægt ferli í hvatberum þar sem asetýl-CoA er oxað og framleiðir orku í formi ATP, NADH og FADH2.

Loftháð orkuframleiðsla (ATP)

Orkuframleiðsla við nærveru súrefnis nýtir glúkósa að fullu og framleiðir mikið magn af ATP.

Loftháður ATP framleiðsla myndar hvað?

Framleiðir 36-38 ATP sameindir fyrir hverja glúkósasameind.

Loftfirrð framleiðsla ATP

Orkuframleiðsla án súrefnis, glúkósi er ekki brotinn niður að fullu og litlar mengðir ATP eru framleiddar.

Signup and view all the flashcards

Loftfirrt framleiðsla ATP myndar hvað?

Myndar aðeins 2 ATP sameindir fyrir hverja glúkósasameind.

Signup and view all the flashcards

Öndunarkeðja

Ferli í innri himnu hvatberans þar sem NADH og FADH2 flytja rafeindir í rafeindaflutningskeðjuna og framleiða ATP.

Signup and view all the flashcards

Glýkólýsa

Fyrsta skrefið í orkuframleiðslu, þar sem glúkósi er brotinn niður í pýruvat í umfryminu.

Signup and view all the flashcards

Pýruvatn

Framleiðsla úr glykólýsu og verður að asetýl-CoA í næsta skrefi.

Signup and view all the flashcards

Beinagrindarvöðvar (skeletal muscle)

Vöðvar sem stjórna líkamshreyfingum og tengjast beinum.

Signup and view all the flashcards

Hjartavöðvar (cardiac muscle)

Vöðvar sem stjórna hjartslátt og eru aðeins í hjarta.

Signup and view all the flashcards

Sléttir vöðvar (smooth muscle)

Vöðvar sem stjórna innri líffærum og flutningi efna um líkamann.

Signup and view all the flashcards

Vöðvaþræðlingur (myofibril)

Línulegir vöðvafrumur inni í vöðvafrumum.

Signup and view all the flashcards

Sarcomera (samdráttareining vöðva)

Samdráttareiningar vöðvafrumna sem gera samdrætti mögulegt.

Signup and view all the flashcards

Örvun-samdráttar (E-C) tengsl

Ferlið þar sem hrifspenna (action potential) ýtir undir losun Ca2+ og hvetur samdrátt.

Signup and view all the flashcards

Vöðvakippur (twitch)

Einn samdráttar-slökunar hringur í vöðva.

Signup and view all the flashcards

ATP og Ca²⁺ í vöðvasamdrætti

ATP er orkugeymsla fyrir samdrátt og Ca²⁺ er neyðartengi í vöðvafrymi.

Signup and view all the flashcards

Ca2+ styrkur í frumunni

Hæfur til að örva samdrátt í vöðvum.

Signup and view all the flashcards

Dæling Ca2+ í SR

Ferli þar sem Ca2+ er dælt aftur í frymisnetið (SR) í vöðvum.

Signup and view all the flashcards

ATP í vöðvasamdrætti

Þarf til krossbrúartengsla og dælingu Ca2+ í frymisnetið (SR).

Signup and view all the flashcards

Hraðar vöðvafrumur

Vöðvafrumur með hraðan Myosin-ATPasi, oftar lofthandar.

Signup and view all the flashcards

Hreyfieining

Ein taugafruma tengd nokkrum vöðvafrumum.

Signup and view all the flashcards

Vöðvakrampi (tetanus)

Max samdráttur vöðva vegna hrifspenna með stuttu millibili.

Signup and view all the flashcards

Slow-oxidative (type I) vöðvafrumur

Rauðir vöðvar með hægan Myosin-ATPasi og loftháð öndun.

Signup and view all the flashcards

Togkraftur vöðva

Kraftur sem vöðvi getur framkvæmt í víðastæðum lengdum.

Signup and view all the flashcards

Öndunarrýmd

Summa andrýmdar, viðbótarlofts og varalofts. Hámarks magn lofts sem hægt er að flytja inn og út úr öndunarkerfinu á einum andardrátt.

Signup and view all the flashcards

Heildar lungnarýmd

Öndunarrýmd plús loftleif.

Signup and view all the flashcards

Loftleif

Loft sem eftir er í lungunum að lokinni hámarksútöndun.

Signup and view all the flashcards

Viðbótarloft

Loft sem hægt er að draga inn eftir venjulega innöndun.

Signup and view all the flashcards

Kjörgaslögmál

Ef rúmmál lofttegunda eykst þá eykst þrýstingurinn og öfugt. Með öðrum orðum, þrýstingur og rúmmál eru í öfugr. hlutfalli.

Signup and view all the flashcards

Lögmál Boyle

Ef rúmmál ílátsins minnkar eykst árekstur milli gassameinda og veggja ílátsins, sem eykur þrýsting.

Signup and view all the flashcards

Hypoxia

Lágt hlutfall af súrefni í vefjum.

Signup and view all the flashcards

Hypercapnia

Öndunarerfiðleikar sem gera það að verkum að erfitt er að taka inn súrefni og anda út koltvísýringur.

Signup and view all the flashcards

Kynþroski

Ferli þar sem kynfæri þróast og verða virk, sem gerir fólki kleift að fjölga sér.

Signup and view all the flashcards

Hormon sem stjórnar kynþroska hjá körlum?

Testósterón er hormón sem stjórnar kynþroska hjá körlum og á áhrif á þróun kynfæra, hárvöxt, raddbreytingu og öðrum eiginleikum.

Signup and view all the flashcards

Hormon sem stjórnar kynþroska hjá konum?

Estrógen er hormón sem stjórnar kynþroska hjá konum og á áhrif á þróun kynfæra, brjósamyndun, tíðahring og öðrum eiginleikum.

Signup and view all the flashcards

Undirstúku-tíðateppa

Ástand þar sem tíðahringurinn stöðvast vegna ófullnægjandi orku/hlutfallslegs orkuskorts, oft í tengslum við íþróttir.

Signup and view all the flashcards

Testósterón yfir æviskeiðið

Stig testósteróns eru hæst hjá körlum á unglingsaldri og lækka síðan smám saman með árunum. Þessi lækkun getur haft áhrif á kynhvöt, þyngd, svefn og heilsu.

Signup and view all the flashcards

Þvagmyndun

Ferli þar sem nýru sína út úr blóði, endurupptaka á vökva og seyti í þvagi.

Signup and view all the flashcards

Frumþvagið

Vökvinn sem hefur síast út úr blóði í nýrnapípluna.

Signup and view all the flashcards

Endurupptaka í þvagmyndun

Ferli þar sem um 99% af vökvanum í frumþvagi er endurteknir í blóði.

Signup and view all the flashcards

Aldósterón

Hormón sem er framleitt í nýrnahettuberki og stuðlar að endurupptöku natríums og seyti kalíums í nýrnapíplunni.

Signup and view all the flashcards

Vasopressín (ADH)

Hormón sem stjórnar endurupptöku á vatni í nýrum, einkum í fjærpíplum og safnrásum.

Signup and view all the flashcards

Renín-Angiotensín Kerfið

Kerfi í líkamanum sem stjórnar blóðþrýstingi með því að stjórna seyti á aldósteróni og samdrátt á blóðæðum.

Signup and view all the flashcards

ANP (Atrial Natriuretic Peptide)

Hormón sem myndað er í hjarta og hefur áhrif á að lækka blóðþrýsting.

Signup and view all the flashcards

Hvernig er kalíum og natríum haldið í jafnvægi?

Jafnvægi á milli natríums og kalíums í líkamanum er haldið í jafnvægi með því að stjórna seyti og endurupptöku á þessum jónum í nýrnapíplunni, með áhrifum frá hormónum eins og aldósteróni.

Signup and view all the flashcards

Related Documents

More Like This

Use Quizgecko on...
Browser
Browser